Ελευθέριος Βενιζέλος: Η Κρητική Επανάσταση του 1896

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)

Στην Κρήτη, στα τετρακόσια τόσα χρόνια της σκλαβιάς της, ο πόλεμος ήταν η ζωή, σύντομα διαλείμματα η ειρήνη, τόσο όσο να ξαποστάσουν, να δέσουν τις λαβωματιές τους τα ατίθασα παλικάρια της. Ένα τέτοιο διάλειμμα φάνηκε να πλησιάζει στο τέλος του, τον Δεκέμβρη που ο υποναύαρχος Ρατίβ πασάς έφερε καινούργιο φιρμάνι της Πύλης για τους χριστιανούς της μεgαλονήσου. Και το καινούργιο φιρμάνι καταργούσε όλα τα προνόμια που είχαν αναγνωρίσει στους χριστιανούς με τη συνθήκη του Βερολίνου.

Παλιό, θρασύδειλο το παιχνίδι της Πύλης. Σαν έπαιρναν τα όπλα οι Κρητικοί υποχωρούσε, μοίραζε προνόμια, σκορπούσαν υποσχέσεις. Μα σαν κατέβαιναν τα μπαϊράκια, σαν κατέβαιναν οι καπεταναίοι από τον Ψηλορείτη, άρχιζαν πάλι oι Τούρκοι τα δικά τους, μέχρι να γίνει καινούργιος ξεσηκωμός.

Έτσι και τότε. Είχε κρατήσει χρόνια ησυχία στο νησί, ξεθάρρεψαν oι Τούρκοι. Διαμαρτυρήθηκαν oι Κρητικοί, έκανε διαβήματα στις μεγάλες Δυνάμεις η Ελλάδα - χαμένος ο κόπος. Και τον επόμενο χρόνο, σαν ένδειξη διαμαρτυρίας, οι Κρήτες πολιτικοί κήρυξαν πολιτική απεργία - αρνήθηκαν να κατέβουν στις εκλογές για την τοπική Βουλή. Ήταν μια απεγνωσμένη ενέργεια που έδωσε αντίθετα αποτελέσματα. Αποθρασύνθηκαν oι Τούρκοι, έγιναν κι άλλο προκλητικοί, ασύδοτοι. Βαριά, πιο βαριά ακόμη η σκλαβιά. Μαύρα τα σύννεφα σκέπασαν το νησί - κι η καταιγίδα ξέσπασε. Ήταν το 1895.

Ο Βενιζέλος είχε αντιταχθεί στην επανάσταση εκείνη. Έβλεπε καθαρά, πως δεν είχε ενωτικό χαρακτήρα - δεν είχε καμία ελπίδα. Ήταν δημιούργημα της αγγλικής διπλωματίας, που άλλοτε έπαιρνε το μέρος της Πύλης κι άλλοτε ξεσήκωνε τους χριστιανούς, παίζοντας το ρόλο του μεσολαβητή με μία και μόνη επιδίωξη: να πάρει το νησί κάτω από την επιρροή της. Η πρόβλεψη του Βενιζέλου επαληθεύτηκε τραγικά. Η άτυχη εκείνη επανάσταση ένα μόνον αποτέλεσμα είχε, να δώσει στον τούρκικο όχλο την ευκαιρία για καινούργιες σφαγές. Πνίγηκε και πάλι στο αίμα η κατακαημένη Κρήτη. Χωριά ολόκληρα δόθηκαν στις φλόγες, οικογένειες ξεκληρίσθηκαν. Και τότε επενέβη και πάλι η Αγγλία, εξασφαλίζοντας για τους. Χριστιανούς μία κάποια αυτονομία κι ένα ακόμη σύντομο διάλειμμα ησυχίας. Αλλά ο τούρκικος όχλος είχε μεθύσει στο αίμα. Και οι σφαγές άρχισαν και πάλι στις τρεις μεγάλες πόλεις της Κρήτης - τα Χανιά, το Ρέθυμνο και το Ηράκλειο. Ήταν αρχές του 1897.

Επιμέλεια: Ιωάννης Δ. Χατζιδάκης (Εγκυκλοπαίδεια του Χάρη Πάτση)

Διαβάστηκε 651 φορές