Ελευθέριος Βενιζέλος: η καταγωγή και η γέννησή του

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(3 ψήφοι)

Ήταν η 10η Αυγούστου 1864. Ο ήλιος πύρωνε τον κάμπο της Κυδωνίας. Σκυμμένοι στα χωράφια τους oι χωρικοί πότιζαν με τον ιδρώτα τους την σκλαβωμένη γη. Είχε στερέψει το αίμα. Δεν ψήλωναν το κεφάλι - δεν είχαν μάτια για τον ήλιο οι σκλάβοι. Σκληρός δυνάστης ο Τούρκος - αντίχριστος. Μα ξάφνου μια τρομερή λάμψη σκιάζει κι αυτόν ακόμη τον ήλιο. Τρόμαξαν, σήκωσαν το κεφάλι οι χωρικοί. Και σαν πήραν ανάσα, έτρεξαν κατά το χωριό. Φωτιά έπεσε και το 'καψε - σκέφτονταν. Μα πριν φτάσουν ακόμη στις Μουρνιές - αυτό ήταν το χωριό τους - είδαν κοπέλλια και γυναίκες να 'ρχονται στην συναπάντησή τους. Δεν έφερναν μαντάτο συμφοράς μα συχαρίκια. Η Στυλιανή του Βενιζέλου είχε γεννήσει αγόρι.

k venizelos s ploumidaki
Οι γονείς του Ελευθερίου Βενιζέλου: αριστερά, ο πατέρας του Κυριάκος Βενιζέλος – δεξιά, η μητέρα του Στυλιανή Βενιζέλου, το γένος Πλουμιδάκη.

Κι ο «γέρο-Θεός» - όπως ήταν γνωστός ο ηγούμενος της Χρυσοπηγής - το βάφτισε Λευτέρη, κάνοντας μια ευχή, μαζί και προφητεία: «...βαπτίζεται ο δούλος του Θεού Ελευθέριος... αυτός που θα λευτερώσει την παντέρμη Κρήτη». Τον έλεγαν «γέρο-Θεό», τον ηγούμενο της μονής Χρυσοπηγής, γιατί ό’τι έλεγε έβγαινε σωστό. Μήπως δεν είχε πει πώς θα 'βγαινε ζωντανό το παιδί του Κυριάκου Βενιζέλου - ζωντανό μόνον αυτό, ύστερα από τέσσερα αρσενικά που 'χε χάσει;

Μα και να μην είναι η προφητεία του Γέρο-Θεού, πάλι ο θρύλος θα 'χει υφάνει τα σημάδια του γύρω από το αρχοντικό των Μουρνιών. Ήταν η λάμψη πού είχε χυθεί πάνω απ’ το χωριό σαν καινούργιο αστέρι τής Βηθλεέμ για να σημαδέψει την γέννηση ενός Μεσσία - του Μεσσία της ελληνικής φυλής. Ήρθε κι απλώθηκε ο θρύλος, πότισε τη διψασμένη για καινούργια ελπίδα κρητική γη. Την ίδια εκείνη ημέρα, στην άλλη ακτή του Αιγαίου, στη Σμύρνη, ο Γεώργιος Περρό, ένας σοφός Γάλλος αρχαιολόγος και ελληνιστής, έγραφε στο ημερολόγιό του που δημοσιεύθηκε χρόνια αργότερα, σε ανύποπτο χρόνο: «Ίσως την στιγμή αυτή, σε κάποια γωνιά της ελληνικής γης, να γεννιέται ένας καινούργιος ηγέτης, εκείνος που θα απαλλάξει την ελληνική φυλή από τον τουρκικό ζυγό..».

Μια ακόμη προφητεία ερχόταν να σημαδέψει τη γέννηση τον Βενιζέλου. Μέρα χαράς για τις Μουρνιές, το γραφικό χανιώτικο προάστιο, η γέννηση τον Λευτέρη Βενιζέλου. Θα ήταν ημέρα χαράς κι αv ακόμη δεν είχε γίνει το «θαύμα». Τρανή φαμίλια oι Βενιζελαίοι, κι όλοι συμμερίζονταν τη λύπη του Κυριάκου Βενιζέλου και της κυρα-Στυλιανής που δεν μπορούσαν να στεριώσουν αρσενικό παιδί. Μα κι η χαρά τους ήταν χαρά όλων. Βαθιές είναι οι ρίζες των Βενιζέλων - φθάνουν ως τη Σπάρτη όπου, δυο αιώνες πίσω, ζούσε η πατριά των Κρεββατάδων. Στην πατριά αυτή ανήκε και ο Μπενιζέλος Κρεββατάς που, μαζί με τον νεότερο αδελφό του, έσπευσαν να πάρουν τα όπλα μόλις ξέσπασε η επανάσταση του Ορλώφ το 1790. Άτυχη στάθηκε η επανάσταση εκείνη κι ο Μπενιζέλος Κρεββατάς δεν μπόρεσε να γυρίσει πίσω στη Σπάρτη. Τον κυνηγούσαν οι Τούρκοι. Περιπλανήθηκε για λίγο στην ηπειρωτική Ελλάδα για να καταλήξει στα Χανιά όπου αισθανόταν περισσότερο ασφαλής.

Εκεί, στην κρητική πρωτεύουσα, έσμιξε το σπαρτιατικό αίμα των Κρεββατάδων με την κρητική λεβεντιά, για να δώσει μια καινούργια ράτσα - τους Μπενιζέλους ή τα Μπενιζελάκια, όπως έμειναν γνωστοί στα Χανιά.

Ο Πέτρος Μπενιζέλος, παππούς τον Λευτέρη, ήταν εκείνος που πρώτος διόρθωσε το όνομά του σε Βενιζέλος. Ένας από τους γιους του είναι ο Κυριάκος Βενιζέλος που γεννήθηκε στα Χανιά το 1810.

Οι περιπέτειες των Βενιζέλων δεν ήταν γραφτό να τελειώσουν ούτε με την καταφυγή τους στη μεγαλόνησο. Το 1821 παίρνουν τα όπλα από τους πρώτους και πολεμούν παλληκαρίσια. Τρεις προσφέρουν την ζωή τους. Ο Χατζηνικολός Βενιζέλος φεύγει στην Πελοπόννησο, να πολεμήσει στη Μονεμβασία με τον καπετάν Κουρή, και λίγο αργότερα φέρνει από τα Χανιά και τον μικρότερο αδελφό του, τον Κυριάκο.

Το 15χρονο εκείνο αγόρι γρήγορα θα αποκαλύψει πως είναι φτιαγμένο από την πάστα των μεγάλων αγωνιστών. Δοξάζεται με το τουφέκι στα χέρια. Αλλά κι όταν ο πόλεμος τελειώνει, η προσφορά του δε σταματά - υπηρετεί στα γραφεία του πρώτου κυβερνήτη, του Ιωάννη Καποδίστρια, και διακρίνεται. Η ελεύθερη πατρίδα τον τιμά. Ο Κυριάκος Βενιζέλος αποκτά την ελληνική ιθαγένεια, σύνταξη αγωνιστή και κτήματα στη Μονεμβασιά, οπού είχε πολεμήσει. Είναι καιρός να ξεκουραστεί, να ησυχάσει. Αυτό κάνουν oι συμπολεμιστές του αλλά όχι κι ο Κυριάκος Βενιζέλος. Τώρα πού ο πόλεμος έχει τελειώσει, νοσταλγεί την πατρίδα του. Ύστερα είναι και το άλλο: η παντέρμη Κρήτη δεν έχει ακόμη λευτερωθεί. Χρειάζεται τα παιδιά της. Κι ο Κυριάκος Βενιζέλος επιστρέφει στα Χανιά.

Ανοίγει ένα κατάστημα, παντρεύεται με κρητικοπούλα από το Θέρισο, την Στυλιανή Πλουμιδάκη, εγγονή του οπλαρχηγού Χάλη, κάνει παιδιά, νοικοκυρεύεται. Μα δεν ησυχάζει. Ζωηρό, ατίθασο πνεύμα, ψυχή αδούλωτη, οραματίζεται την ημέρα που θα ξεσηκωθεί και η Κρήτη. Κι oι Τούρκοι που δεν του έχουν συγχωρήσει πως πήρε το όπλο εναντίον τους στο μεγάλο ξεσηκωμό, αρπάζουν την ευκαιρία και τον εξορίζουν στην ελεύθερη Ελλάδα. Ήταν η πιο δυστυχισμένη περίοδος της ζωής του που βάστηξε 19 ολόκληρα χρόνια. Μορφωμένος, έξυπνος, είναι πολύτιμος για το νεοσύστατο κράτος που χρησιμοποιεί τις υπηρεσίες του. Αλλά η ψυχή του έχει μείνει στην Κρήτη. Και κάποτε επιστρέφει - το 1851 - όταν ο σουλτάνος έδωσε αμνηστία.

Άσβηστος είναι ο πόθος του Κυριάκου Βενιζέλου να δει την Κρήτη ελεύθερη, να πολεμήσει για αυτήν, για την μεγάλη μέρα. Κι όταν αρχίζει ο καινούργιος ξεσηκωμός του 1866, θα πάρει για μια ακόμα φορά τα όπλα και ύστερα το δρόμο της προσφυγιάς. Πικρός ο καημός του. Αρχίζει να φοβάται πως δεν θα προφτάσει να κερδίσει τη λευτεριά για την Κρήτη του. Δεν ξέρει πως την έχει κερδίσει δυο χρόνια πριν - την ημέρα που γεννήθηκε ο γιος του ο Λευτέρης.

Επιμέλεια: Ιωάννης Δ. Χατζιδάκης (Εγκυκλοπαίδεια του Χάρη Πάτση)

Διαβάστηκε 2738 φορές