1ο Γυμνάσιο Χανίων

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(1 Ψήφος)

Η μοναξιά της παιδικής του ηλικίας δεν τον εγκατέλειψε και τότε που γύρισε στα Χανιά και έκανε τα πρώτα βήματά του στην πολιτική. Απέφευγε τις παρέες, τους φίλους της ηλικίας του. Έμενε αποτραβηγμένος με τα βιβλία του, τις σκέψεις που τον τυραννούσαν από παιδί. Ένοιωθε πως δεν είχε καιρό - πολλά, τολμηρά, επικίνδυνα τα σχέδια που’ χε στο μυαλό του. Κι ήθελαν δουλειά, σκληρή δουλειά, οδυνηρές θυσίες για να γίνουν πραγματικότητα. Ήταν και πολύ μόνος, ξέμακρα από το κοπάδι. Μα κάποτε ένοιωθε το κουράγιο να τα εγκαταλείπει. Τι του είχε συμβεί; Αιτία ήταν η Μαρία Κατελούζου, μία νέα κοπέλλα που είχαν να μιλούν για την ομορφιά και τη φρονιμάδα της στα Χανιά.

Στεγάστηκε αρχικά στο τότε Επισκοπείο, ένα κτήριο της βενετοκρατίας δίπλα στο ναό των Αγίων Αναργύρων, που χρησίµευε για κατοικία του τοπικού επισκόπου. Επί Kρητικής Πολιτείας αναβαθµίστηκε σε 7τάξιο και περιελάµβανε 2 κύκλους µαθηµάτων, τον κατώτερο 3τάξιο και τον ανώτερο 4τάξιο. Το γυµνάσιο στελεχώθηκε µε σπουδαίους καθηγητές, πνευµατικούς ανθρώπους της εποχής όπως οι Βασίλειος Ψυλλάκης και Εµµανουήλ Γενεράλης, ενώ διάσηµοι µαθητές του υπήξαν οι Ελευθέριος Βενιζέλος, Κυριάκος Μητσοτάκης, Κώστας Καρυωτάκης, Σοφοκλής Βενιζέλος, Αλέξης Μινωτής κ.α. Με την αποχώρηση των διεθνών στρατευµάτων το κτήριο του παλαιού γαλλικού στρατώνα παραχωρήθηκε για τη στέγασή του.

1gym1

Στην πρώτη εικόνα, φωτογραφία από το αρχείο του Α.Γ.Μ. βλέπουµε την ανατολική πλευρά του γαλλικού στρατώνα µε τα κτήρια των μαγειρείων κ.τ.λ. πριν ακόµα αυτό παραχωρηθεί στο Γυ µ νάσιο. Όταν ανοίχτηκε η οδός ∆ασκαλο-γιάννη, έρος των κτηρίων αυτών κατεδαφίστηκε και αργότερα στη θέση τους κτίστηκε η ανατολική πτέρυγα του 1ου Γυμνασίου. Μετά την κατεδάφιση της πόρτας Del Colombo στο Σαντριβάνι και µιας άλλης πύλης στην οδό Τσουδερών, µεταφέρθηκαν κάποια αρχιτεκτονικά µέλη τους και στήθηκε µια νέα πύλη, στην ανατολική πλευρά του περιβόλου. Η αυλή αυξήθηκε σηµαντικά µε την κατεδάφιση των τειχών και την κατάχωση της τάφρου, το κτήριο όµως σε γενικές γραµµές διατηρούσε την παλιά του µορφή.

1gym2

Στη δεύτερη εικόνα έχουµε µια όψη του χώρου από τα νότια από το «Πεδίον του Άρεος», πριν κατεδαφιστούν τα τείχη. ∆ιακρίνονται τα δυο βοηθητικά κτήρια στα ανατολικά του στρατώνα που µε το ύψος τους πρόβαλαν πάνω απ’ τα τείχη.

1gym3

Στην τρίτη εικόνα, φωτογραφία από το αρχείο της αείµνηστης Αλίκης Βατικιώτη, βλέπουµε την ανατολική µεριά του συγκροτήµατος του Γυµνασίου και την βενετσιάνικη πύλη (σε µεγένθυνση στην ένθετη φωτογραφία). Τα τείχη έχουν ήδη κατεδαφιστεί, η Αγορά έχει κτιστεί, η οδός ∆ασκαλογιάννη έχει διανοιχθεί και τα ερείπια µπροστά ανήκουν στο τµήµα του τείχους που αργότερα πάνω του κτίστηκε η σηµερινή κλινική Καπάκη. Η προσφορά των µαθητών στην πατρίδα και πιο συγκεκριµένα η στράτευσή τους στον «Ιερό Λόχο Κρητών Φοιτητών - ∆ραγατσάνιον» κατά τους απελευθερωτικούς πολέµους 1912-13 ήταν σηµαντικοί και πολλοί απ’ τους συµµετέχοντες φονεύθηκαν. Αργότερα τιµήθηκαν µε την ίδρυση λαµπρού µνηµείου µέσα στον περίβολο του σχολείου. Κατά τη δεύτερη περίοδο της πρωθυπουργίας του Ελ. Βενιζέλου, στα 1930, το σχολείο υπέστη ριζική αναµόρφωση και απέκτησε περίπου τη µορφή που γνωρίζουµε σήµερα. Το 1931 το «αναµορφωµένο» κτήριο εγκαινιάστηκε με πολλούς επαίνους γιατί θεωρήθηκε ότι έγινε το «ιδαιωδέστερον εκπαιδευτήριον, αν µη το µοναδικόν εις το είδος του καθ’ όλον το κράτος.» Στην πραγµατικότητα το κτήριο παραµορφώθηκε σηαντικά, στη θέση των παλιών οθωµανικών παραθύρων της νότιας πλευράς διανοίχθηκαν άλλα τεράστια, αυτά που βλέπουµε και σήµερα, ενώ από τη βόρεια πλευρά κόπηκαν τα παλιά ανώφλια και τα ανοίγµατα αυξήθηκαν καθ’ ύψος. Κατά τη διάρκεια της γερµανικής κατοχής, το κτήριο επιτάχθηκε από τους Γερµανούς και χρησιµοποιήθηκε για στρατώνας, ενώ τότε κατεδαφίστηκε και η βενετσίανικη πύλη για να περνούν µέσα στον περίβολο τα γερµανικά αυτοκίνητα. Τµήµα της αριστερής παραστάδας της πύλης σώζεται και σήµερα.

1gym4

Στην τέταρτη εικόνα, βλέπουµε µια σχολική γιορτή τη δεκαετία του ’30, µε τους µαθητές ντυµένους την κρητική φορεσιά. Το κτήριο έχει υποστεί την τελευταία του διαµόρφωση.

1gym5

Τέλος η πέµπτη εικόνα, φωτογραφία από τα αρχεία των «Παιδικών Εξοχών» (ευγενική παραχώρηση της κυρίας Μ. Ναξάκη-Καριώτη) βλέπουµε το µεταφορικό µέσο του γραφείου Συγγελάκη (καρότσα) να μεταφέρει µαθητές από τις παιδικές εξοχές στο χώρο µπροστά στη µάντρα του Γυµνασίου. (Τέλη της δεκαετίας του ’30). Εντύπωση προκαλούν τα µεγάλα δέντρα εντός του περιβόλου. Η µάντρα που φαίνεται στη φωτογραφία κατεδαφίστηκε γύρω στο 1970 µε τα έργα δια µ όρφωσης της πλατείας της Αγοράς και εταφέρθηκε σε απλούστερη µορφή νοτιότερα Πολύ περισσότερα στοιχεία για την ιστορία του γυµνασίου, µπορεί να βρει κάποιος από τις εργασίες και τις έρευνες που έκαναν οι µαθητές της περιβαλλοντικής οµάδας του 1ου Ενιαίου Λυκείου Χανίων, με την καθοδήγηση του καθηγητή τους κ. Γ. Καρκάνη. Τους αξίζει κάθε έπαινος.

πηγή: Χανιώτικα Νέα

Διαβάστηκε 1554 φορές
Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: « 1963: Εορτασμός 50 χρόνων ένωσης με την Ελλάδα